18 Yaş Üstü (BES)

BES, 18 yaş ve üzerindeki bireylerin gönüllü olarak katıldığı, uzun vadeli birikim yapmalarını ve emeklilik döneminde ek gelir elde etmelerini sağlayan özel bir tasarruf sistemidir. Katılımcılar, yatırdıkları katkı paylarını kendi seçtikleri emeklilik yatırım fonlarında değerlendirir.

18 yaşını doldurmuş olan Türkiye Cumhuriyeti vatandaşları ve Türkiye’de ikamet eden yabancı uyruklular kendi adlarına bireysel emeklilik sözleşmesi yaparak sisteme katılabilir. Dileyen katılımcılar birden fazla sözleşmeye sahip olabilir.

Katılımcılar katkı payı tutarını kendileri belirler. Aylık, üç aylık, altı aylık veya yıllık periyotlarda ödeme yapılabilir. Katkı payı tutarı istenildiğinde artırılabilir, azaltılabilir veya ödemeye geçici olarak ara verilebilir.

BES’e yatırılan katkı paylarının %30’u oranında devlet katkısı sağlanır. Bu katkı, yıllık brüt asgari ücretin %30’u ile sınırlıdır. Devlet katkısında hak ediş, sistemde kalış süresine göre kademeli olarak gerçekleşir.

Katılımcılar birikimlerini farklı emeklilik yatırım fonlarında değerlendirebilir. Fonlar arasında faizli, faizsiz, hisse senedi, altın veya karma fon gibi seçenekler bulunur. Katılımcılar yılda belirli sayıda ücretsiz fon dağılım değişikliği hakkına sahiptir.

Sistemden emekli olabilmek için en az 10 yıl sistemde kalmak ve 56 yaşını doldurmak gerekir. Bu şartları sağlayan katılımcılar, birikimlerini toplu para olarak alabilir veya düzenli maaş ödemesi (gelir sigortası) şeklinde değerlendirebilir.

Katılımcı dilediğinde sistemden erken ayrılabilir. Ancak emeklilik şartlarını tamamlamadan ayrılan katılımcılara stopaj kesintisi uygulanır ve devlet katkısındaki hak ediş süresine göre ödeme yapılır.

Katılımcılar, sözleşmelerini diledikleri zaman başka bir emeklilik şirketine aktarabilir. Bu işlem, sözleşmenin 2 yılı doldurmasından sonra ücretsiz olarak yapılabilir.

Fon getirileri, sistemde kalındığı sürece vergilendirilmez. Ancak sistemden ayrılma veya toplu ödeme aşamasında yürürlükteki vergi mevzuatına göre stopaj uygulanabilir. Emeklilikte alınan gelirlerde indirimli oranlar geçerlidir.

Bazı emeklilik şirketleri sözleşme başlangıcında giriş aidatı veya yönetim gider kesintisi uygulayabilir. Bu kesintiler sözleşmede açıkça belirtilir ve katılımcıya bilgi verilmesi zorunludur.

Katılımcılar, vefat veya maluliyet gibi durumlar için sözleşmeye lehdar (hak sahibi) atayabilir. Bu sayede sistemdeki birikim, doğrudan belirlenen kişiye ödenir.

Katılımcı dilediğinde katkı payı ödemelerine ara verebilir veya mevcut sözleşmesine ek katkı yapabilir. Bu esneklik, BES’in kişisel bütçeye uygun şekilde sürdürülebilmesini sağlar.

Emeklilik şirketlerinin internet şubeleri ve mobil uygulamaları üzerinden katılımcılar fon getirilerini takip edebilir, fon dağılımlarını değiştirebilir ve geçmiş ödemeleri görüntüleyebilir.

Her katılımcı, yatırım tercihlerine göre bir risk profiline sahiptir. Düşük, orta veya yüksek risk profiline uygun fon seçimi yapılması tavsiye edilir. Şirketler, risk profili testini düzenli aralıklarla günceller.

Devlet katkısı ne kadar? Katkı payının %30’u kadar.
Erken ayrılırsam ne olur? Stopaj kesintisi uygulanır, devlet katkısında hak edilen tutar ödenir.
Fonlarımı değiştirebilir miyim? Evet, yılda belirli sayıda fon değişikliği hakkınız bulunur.