TES: Birikiminizi Büyüten Ek Gelir Modeli
Tamamlayıcı Emeklilik Sistemi (TES); çalışanların ve işverenlerin katkılarıyla, uzun vadeli birikim ve emeklilikte ek gelir sağlamayı amaçlayan, işyeri temelli bir emeklilik sistemidir. TES, gönüllü BES ve OKS yaklaşımlarını işveren katılımı ve kurgusal plan yapısıyla tamamlamayı hedefler.
Mevzuat ve işyeri planına bağlı olarak; kamu ve özel sektörde çalışan kişiler TES kapsamına dâhil edilebilir. Katılım kriterleri (kıdem, sözleşme türü vb.) plan dokümanlarında tanımlanır.
- OKS: Çalışanın işvereni aracılığıyla otomatik dâhil olduğu, maaştan kesintiyle ilerleyen yapıdır.
- BES: Bireylerin kendi tercihiyle katıldığı, gönüllü birikim sistemidir.
- TES: İşveren katkısı ve işyeri plan tasarımıyla kurumsal çerçevede işletilen tamamlayıcı modeldir. Fon, katkı ve hak ediş kuralları plan bazında belirlenir.
Tesiste katkılar çalışan ve/veya işveren tarafından ödenebilir. Tutarlar, artış mekanizması ve tavanlar plan kurallarında tanımlanır. Hak ediş (vesting) süreleri işveren katkıları için özel şartlarla düzenlenebilir.
Katkılar; başlangıçta varsayılan fonlarda değerlendirilir. Çalışanın risk profilini yansıtan fonlara geçiş ve yaşa dayalı (lifecycle) fon yapıları planlanabilir. Yılda belirlenen sayıda ücretsiz fon dağılımı değişikliği hakkı bulunur.
TES kapsamındaki devlet katkısı/teşvik uygulamaları, yürürlükteki mevzuata göre belirlenir. Güncel oranlar ve koşullar zaman içinde değişebilir; detaylar plan dokümanları ve bilgilendirmelerde yer alır.
Plan bazında değişebilmekle birlikte genel yaklaşım; sistemde asgari süre ve asgari yaş şartları sağlandığında emeklilik hakkı doğmasıdır. Emeklilikte toplu çekim, gelir sigortası/maaş veya karma seçenekler sunulabilir.
Çalışan katkıları genellikle tam hak edişe tabidir. İşveren katkıları ise plan kurallarındaki hak ediş sürelerine göre kazanılır. İş değişikliği, ayrılma veya başka şirkete aktarım koşulları plan ve mevzuatla belirlenir.
- Plan tasarımı ve emeklilik şirketiyle sözleşmeler.
- Bordro entegrasyonu ve katkı akışı.
- Çalışan bilgilendirmeleri ve onay süreçleri.
- Hak ediş, ayrılma, aktarım ve emeklilik dosyalarının yönetimi.
Katkılar, fon getirileri ve ödeme aşamalarındaki vergilendirme yürürlükteki vergi mevzuatına tabidir. İşveren katkıları için muhasebe/vergisel uygulamalar plan ve mevzuat çerçevesinde değerlendirilir.
- İşveren katkısı zorunlu mu? Plan tasarımına ve mevzuata bağlıdır.
- Fonlarımı değiştirebilir miyim? Evet, yılda belirli sayıda değişiklik hakkı tanımlanır.
- İş değiştirirsem ne olur? Plan ve mevzuat koşullarına göre aktarım/ayrılma süreçleri uygulanır.
- Çalışan kimlik ve iletişim bilgileri.
- İşyeri/işveren plan dokümanları ve katılım şartları.
- Katkı oranları, fon tercihleri ve onay formları.
Not: TES kapsamında kurallar zamanla güncellenebilir. En güncel bilgi için plan dokümanları ve bilgilendirmeleri inceleyin.